شهاب رمضان؛ از رمانتیک سیروان تا جشن تنهایی و آهنگسازی پاپ
زندگی و آغاز
شهاب رمضان در بیست‌وهشتم مهر ۱۳۵۸ در تهران به دنیا آمد. ویکی‌پدیای فارسی، ستاره و ویکیدا همین تاریخ و شهر را نوشته‌اند. ژانر پاپ و ساز پیانو در جعبهٔ دانشنامه آمده است. وبگاه رسمی shahabramezan.ir در همان صفحه ثبت شده. تحصیلات را ویکیدا تا دیپلم ریاضی دانسته است؛ مسیر حرفه‌ای از کلاس موسیقی است نه از هنرستان آواز. منابع نوشته‌اند علاقه از کودکی با حمایت پدر و مادر شکل گرفت و نزد مهدی شمس نیکنام و آندره مرادیان سلفژ و پیانو خواند. این دو نام را باید مبدأ تکنیک دانست: سلفژ گوش را می‌سازد، پیانو ابزار ملودی. رمضان در گفت‌وگوی نقل‌شده در موسیقی ما گفته شغل خود را اول آهنگسازی می‌داند بعد خوانندگی. این خودتوصیف با کارنامه می‌خواند: پیش از آلبوم خودش، برای دیگران ملودی ساخت.
نخستین آثار با شرکت آفاق فیلم در موسیقی متن تله‌فیلم‌ها آمد. ویکی‌پدیا همکاری با کاظم معصومی، آرش معیریان، اکبر منصور فلاح و اسماعیل فلاح‌پور را در فیلم‌های اوهام، زهر و پادزهر، بوی خاک و راز آبنبات چوبی ثبت کرده است. برخی زندگینامه‌ها «قربانی» را هم به این فهرست افزوده‌اند. موسیقی فیلم مسیر شنیداری او را از ترانهٔ رادیویی جدا می‌کند: ملودی باید تصویر را حمل کند نه فقط بند عاشقانه. سال ۱۳۸۶ در جشنوارهٔ رادیویی تسنیم دو اثر پاپ برگزیده ارائه کرد که محمد علیزاده و کاوه دانش اجرا کردند. یعنی پیش از آن‌که خودش بخواند، ملودی‌اش با صدای دیگران از رادیو رفت. این الگو در پاپ تهران تکراری است اما در مورد او صریح ثبت شده است.
سال‌های آهنگسازی برای بهنام صفوی، حمید عسکری، امین رستمی، ایمان قیاسی، امیر یگانه، نادر مسچی، بهرنگ بهادرزاده، رامین بی‌باک، آریا جهان‌میرزایی، کوروش مقیمی، طوفان کرمی، حمید پیروزنیا و بعدتر رضا بهرام در ویکی‌پدیا آمده است. سیروان و زانیار خسروی هم در همین فهرست‌اند. آشنایی با دو برادر را منابع اواخر دههٔ هشتاد دانسته‌اند؛ همان آشنایی آلبوم رمانتیک را ممکن کرد. آغاز او با خوانندهٔ فایل‌محور فرق دارد: اول ملودی برای تصویر و برای دیگران، بعد آلبوم با تنظیم سیروان.
مسیر هنری
تولید «رمانتیک» از اواخر ۱۳۸۶ آغاز شد. آهنگسازی با خود رمضان و تنظیم با سیروان خسروی. ویکی‌پدیا از تأخیرهای پیاپی پیش از انتشار نوشته است. آهنگ دات‌کام تاریخ انتشار را هجدهم مهر ۱۳۸۹ گذاشته است. پلی‌موزیک آلبوم را ده قطعه با مدت حدود سی‌وهشت دقیقه دانسته است. جدول دانشنامه: دوباره بیا با کلام علی بحرینی و آهنگ زانیار و رمضان؛ اینم از تو با ترانه مکرم؛ پشیمونی، هنوزم عاشقتم، رمانتیک، تکیده و تنها و ببخش و بگذر با امیر ارجینی؛ چشام تورو می‌بینه با محمد کاظمی؛ خودم فدات میشم با بحرینی و آهنگ زانیار؛ از دست تو ناراحتم با بحرینی. دوئت هنوزم عاشقتم با بهنام صفوی از قطعات پرشنوندهٔ همان دوره است. ستاره و ویکیدا نوشته‌اند رمانتیک در نخستین جشن سالانهٔ موسیقی ما آلبوم پدیدهٔ سال معرفی شد. این عنوان را باید جایزهٔ صنفی دانست نه فروش رسمی وزارت ارشاد.
آلبوم دوم «جشن تنهایی» در ۱۳۹۲ آمد. آهنگسازی رمضان و سیروان، تنظیم سیروان و زانیار. قطعات: لحظه‌ها و حالم خوبه با امیر یگانه؛ خوشبختم با حسین غیاثی و آهنگ سیروان؛ عاشق‌کشون، آخرین بار و جشن تنهایی با ارجینی؛ غم عشق با ارجینی و سیروان؛ خونه و خواب با حسین صفا؛ سهم من با علی استیری و سعید سام؛ قسمت با بحرینی و آهنگ رمضان و سیروان. تندیس بهترین آهنگساز پاپ در دومین جشن موسیقی ما برای آهنگسازی جشن تنهایی و آلبوم «۲۸» زانیار خسروی ثبت شده است. هشتم آبان ۱۳۹۲ مهمان برنامهٔ «امروز هنوز تموم نشده» شبکهٔ یک بود و از دوستی با سیروان و زانیار گفت. این حضور تلویزیونی آلبوم دوم را به آنتن عمومی گره می‌زند.
تک‌آهنگ‌ها پس از آلبوم‌ها ستون کارنامه شدند. ویکی‌پدیا زنجیره‌ای بلند ثبت کرده است: جادهٔ دنیا، سکوتتو بشکن، دیوونه بازی دوباره با صفوی، بمیرم برات، دنیارو با تو دوست دارم، آه ای خدا، من واست جون میدم با یگانه، مثه پاییزی و میری و اولین لبخند با غیاثی، با تو می‌خندم با رضا صادقی به‌عنوان تیتراژ تلویزیونی، عاشق شو، حالم بده، رویای من، حس عجیب، بارون بمب، یه عشقه و با من نموند با بابک بابایی و نیمان غفاری، شهر باران با حامد برادران، خوشبختی ما، بعدتر کارهای مسعود جهانی و مهدی دارابی، تو بری کی می‌مونه با علی یاسینی، و مجموعهٔ نیما معین با تنظیم علی بیات شامل فرش قرمز، رفیق، پادزهر، آتیش بازی، همه کس و دلم تنگه برات. دلتو بده به من و آرزومه با فرزام و علیرضا ریاضی؛ چی موند ازت و تو دل برو با علی اسماعیلی و هادی جولانی. این فهرست نشان می‌دهد پس از دو آلبوم، فرم غالب تک‌قطعه است.
نخستین کنسرت سال ۹۴ به روایت مای‌ریتم نوزدهم خرداد در سالن میلاد نمایشگاه بین‌المللی تهران بود؛ رهبری انوشیروان تربتی‌نژاد، تهیه‌کنندگی مجید عبدی و مؤسسهٔ رویال هنر پارس. پیش از آن کنسرت‌ها با عنوان «کنسرت احساس» برگزار می‌شد؛ این بار هواداران عنوان «جشن رمانتیک» را گذاشتند. فاصلهٔ رمانتیک ۱۳۸۹ تا میلاد ۱۳۹۴ در پاپ مجاز غیرعادی نیست: انباشت تک‌آهنگ و مجوز صحنه. قطعهٔ تازه پیش از کنسرت وعده داده شده بود.
سبک و صدا
سبک پاپ عاشقانه است با پیانو و تنظیم‌های براق دههٔ هشتاد و نود. سیروان در رمانتیک و بخش بزرگی از تک‌آهنگ‌ها رنگ صوتی را یکدست کرد: درام برنامه‌ریزی‌شده، بیس گرد، هارمونی ساده و صدای جلو. رمضان ملودی می‌نویسد؛ سیروان و بعد زانیار و سیاوش صدری و نیمان غفاری آن را به فایل رادیویی تبدیل می‌کنند. دوئت با صفوی همان زبان احساسی را دوصدا می‌کند. تیتراژ با صادقی، پاپ او را به سریال و آنتن وصل می‌کند. کلام پرتکرار از ارجینی، کاظمی، غیاثی، بحرینی و صفا است؛ یعنی شبکهٔ ترانه‌سرایان پاپ تهران نه شعر ادبی جدا.
خودش را آهنگساز می‌داند. جایزهٔ موسیقی ما این ادعا را در صنف تأیید کرد، به‌ویژه با کار روی آلبوم زانیار. این نقش دوتاست: خوانندهٔ آلبوم خودش، ملودیست برای دیگران. در سال‌های بعد، نام او روی تک‌آهنگ‌هایی می‌آید که آهنگ از معین یا دارابی یا یاسینی است؛ یعنی برند صدا جدا از برند آهنگسازی حرکت می‌کند. تنظیم علی بیات در مجموعهٔ معین، رنگ را از سیروان دههٔ هشتاد به پاپ دیجیتال دههٔ نود می‌برد. فرزام و ریاضی در دلتو بده به من همان مسیر فایل را ادامه می‌دهند.
رمانتیک به‌عنوان عنوان آلبوم، برنامهٔ ژانر است نه تصادف: پاپ احساسی، خطاب معشوق، ریتم میانه. جشن تنهایی همان برنامه را با نام تنهایی جلو می‌برد. کنسرت احساس و جشن رمانتیک، صحنه را روی همان برند می‌چیند. پیانو در معرفی ساز، مبدأ ملودی است؛ روی صحنه ارکستر تربتی‌نژاد لایهٔ زنده می‌افزاید. پاپ او با راک یا سنتی مخلوط نمی‌شود. تفاوتش با خواننده‌های صرفاً اجراکننده این است که کاتالوگ دیگران هم ملودی او را دارد.
آثار و همکاری‌ها
رمانتیک مبدأ آلبوم و مبدأ پدیدهٔ موسیقی ماست. جشن تنهایی مبدأ آلبوم دوم و مبدأ تندیس آهنگسازی. ۲۸ زانیار سند نقش پشت‌صحنه است. هنوزم عاشقتم و دیوونه بازی دوئت‌های صفوی‌اند. با تو می‌خندم دوئت صادقی و تیتراژ. شهر باران با برادران به برنامهٔ تلویزیونی هم‌نام گره می‌خورد. شبکهٔ کلام: ارجینی در رمانتیک و جشن تنهایی پرتکرار است؛ غیاثی در خوشبختم و تک‌آهنگ‌ها؛ کاظمی در چند تک‌آهنگ صدری؛ یگانه هم ترانه و هم آهنگ لحظه‌ها و حالم خوبه. تنظیم‌کنندگان: سیروان، زانیار، صدری، فرشاد فارسی، آرون حسینی، غفاری، جهانی، شمس، بیات، ریاضی، جولانی.
موسیقی فیلم آغاز جداگانه‌ای است که نباید با آلبوم پاپ قاطی شود اما گوش تنظیم را می‌سازد. جشنوارهٔ تسنیم با اجرای علیزاده، ملودی را پیش از صدای خودش عمومی کرد. وبگاه رسمی را دانشنامه گذاشته؛ مرجع هویت است نه آلبوم. حضور در شهر باران شبکهٔ یک با برادران، پاپ او را به تقویم مناسبتی تلویزیون وصل می‌کند. همکاری با یاسینی در تو بری کی می‌مونه، او را به نسل ترانه‌سرای پس از خود هم پیوند می‌دهد.
جایگاه
رمضان در پاپ داخلی نمونهٔ آهنگسازی است که بعد خواننده شد و با تنظیم سیروان به برند رمانتیک رسید. پدیدهٔ سال موسیقی ما آلبوم اول را در صنف نشاند؛ تندیس آهنگسازی آلبوم دوم و کار زانیار را تأیید کرد. صحنهٔ میلاد ۱۳۹۴ همان برند را زنده کرد. در نقشهٔ گوشه میان پاپ احساسی تنظیم‌شدهٔ خسروی‌ها و تک‌آهنگ‌های بعدی دههٔ نود است. با خواننده‌های فقط‌صدا فرق دارد چون ملودی می‌فروشد. با آهنگسازان بی‌چهره هم فرق دارد چون خودش می‌خواند و آلبوم می‌دهد.
جایگاهش به تلویزیون و تیتراژ گره خورده، اما مبدأ شهرت آلبوم ۱۳۸۹ است نه سریال. دو آلبوم رسمی و فهرست بلند تک‌آهنگ، پاسخ او به بازار فایل است: اول فرم آلبوم، بعد تداوم تک‌قطعه.
شنیدن در گوشه
شنیدن را از رمانتیک شروع کنید: دوباره بیا، قطعهٔ عنوان، هنوزم عاشقتم با صفوی و تکیده و تنها چهار گوشهٔ آلبوم‌اند. جشن تنهایی را یک‌نفس بعد بشنوید؛ قطعهٔ عنوان، خونه، خوشبختم و قسمت تغییر تیم و کلام را نشان می‌دهند. از تک‌آهنگ‌ها جادهٔ دنیا و با تو می‌خندم را برای پل تیتراژ بگذارید. شهر باران سند همکاری برادران است. از کارهای متأخر همه کس، دلم تنگه برات، آرزومه و تو دل برو نمونهٔ شنیدن فایل‌اند. اگر نقش آهنگساز می‌خواهید، آلبوم ۲۸ زانیار را کنار صدای خود رمضان بگذارید. آنچه در گوشه می‌ماند پاپ تهران است که از سلفژ و موسیقی فیلم آمد، روی رمانتیک با سیروان نشست و با جشن تنهایی جایزهٔ ملودی گرفت.
این مقاله از منابع عمومی نوشته شده؛ متن ترانه بازنشر نمی‌شود.
